وابستگی عاطفی

آیا برای شما هم اتفاق افتاده است که خود را چنان وابسته ی چیزی یا کسی بدانید که ترک آن برایتان بسیار دشوار باشد و حتی زمانی که به ترک آن فکر می کنید احساس ترس داشته باشید؟

وابستگی در روابط عاطفی حالتی است که در درجات بالا به آن اسیر شدن نیز می گویند یعنی فرد خود را به اندازه ای به دیگری وابسته می داند که با تمام عزت نفسی که دارد خود را بدون پارتنر خود تنها و حقیر می داند و احساس نا امیدی می کند. این افراد چنان به طرف مقابل وابسته اند که به اعتیاد تبدیل شده است و معمولا آن را عشق می نامند که بیرون آمدن از چنین روابطی بسیار دشوار است. وابستگی باعث می شود زندگی ما مختل شود و دچار عدم تعادل در زندگی شویم.

علت وابسته شدن

یکی از دلایل وابستگی شکست هایی است که فرد در زندگی تجربه می کند. بسیاری از ما تصور می کنیم از پس کار ها و زندگیمان به تنهایی بر نمی آییم و دائما احساس نیاز به دیگران داریم. این حس معمولا از کودکی ایجاد می شود و فرد را به این سو می برد. این موضوع در کودکی شکل می گیرد و معمولا افرادی دچار می شوند که والدینشان آن ها را بسیار حمایت می کنند و اجازه نمی دهند کاری را به تنهایی انجام دهند.

این افراد در بزرگسالی خود را وابسته به دیگران می دانند و تصور می کنند برای هر کاری لازم است به آن ها کمک شود و به تنهایی از پس زندگی بر نمی آیند. معمولا این افراد نسبت به رفتار های اطرافیان بسیار حساس هستند.

انواع وابستگی

وابستگی در هر حالت بد نمی باشد و در صورتی که کنترل شده باشد می تواند برای فرد خوب باشد، در ادامه انواع وابستگی را بیان خواهیم کرد:

وابستگی سالم: در این نوع از وابستگی فرد زمانی که نیاز است از دیگران کمک می خواهد و زمانی که در رابطه عاطفی قرار می گیرد تعادل را در احساساتی مانند عشق، امنیت و اعتماد حفظ می کند. در اینگونه روابط افراد برای یکدیگر ارزش قائل اند و در عین حال که به یکدیگر توجه کافی دارند نیاز های خود را نیز به طور کامل مورد توجه قرار می دهند و هرگز خود را فراموش نمی کنند.

ویژگی های وابستگی سالم

  1. در این گونه روابط اعتماد و اطمینان از پایبند بودن بسیار موج می زند و فرد در رابطه احساس امنیت دارد.
  2. هیجانات عاطفی میان زوجین معقول است.
  3. وجود درک و فهم در دو طرف
  4. احساس شایستگی و وجود اعتماد بنفس در طرفین وجود دارد.

 وابستگی ناسالم: در این نوع از وابستگی فرد دائما در تلاش است پارتنر خود را تحت سلطه و کنترل خود قرار دهد و به علت ترس از دست دادن که در او وجود دارد حاظر است هر گونه تحقیر و کوچک شدنی را تحمل کند.

علائم وابستگی نا سالم

بسیاری از افراد به گونه ای به پارتنر خود وابسته هستند که نبود او را با مرگ خود برابر می دانند. این نوع از وابستگی بیمار گونه می باشد، در این گونه از روابط ممکن است فرد بسیار مورد آزار و اذیت باشد یا حتی به میزان زیادی ناراحت شود اما نمی تواند خود را نجات دهد.

این افراد معمولا مسئولیت ها و تصمیم های خود را به دیگران واگذار می کنند و از تنهایی وحشت دارند. فرد وابسته نمی تواند از رابطه ی ناسالم بیرون بیاید و هر چیز بدی را برای حفظ رابطه تحمل می کند.

افراد وابسته معمولا پس از اینکه به اجبار از یک رابطه بیرون می آیند خود را بسیار غمگین و تنها می دانند و احساس افسردگی می کنند راه حلشان هم اتکا به فرد جدیدی است که آن ها را حمایت می کند و همین موضوع معمولا سبب ورود به روابط اشتباه می شود.

عوارض وابستگی ناسالم

  1. ترس از تنها ماندن یا عدم علاقه دیگران به وی همیشه با فرد است و او را به روابط به درد نخور می کشاند.
  2. احساس غم و اندوه
  3. پایین امدن اعتماد بنفس و ترس از طرد شدن، تنهایی و احساس نداشتن امنیت
  4. زندگی برای دیگران و گذشتن از خود در مقابل اطرافیان برای دوست داشته شدن
  5. گدایی کردن توجه و انتظار تایید شدن از سوی دیگران در هر کاری
  6. از درخواست کردن حق خود امتناع می کند و در جمع نظر خود را نمی گوید.
  7. به دیگران محبت زیادی می کند تا او را ترک نکنند.
  8. نمی توانند نه بگویند و در رابطه برای هر چیزی خود را مقصر می دانن حتی در شرایط اشتباه.

از بین بردن وابستگی ناسالم

برای این کار راهکار هایی ارائه شده است که در ادامه به آن ها خواهیم پرداخت:

اولین کار این ایت که به وجود وابستگی پی ببریم و سپس در صدد رفع ترس های خود بر آییم و خود را قوی کنیم. این کار سبب می شود خود ر دوست داشته باشیم و برای نجات خود تلاش کنیم.

هر چیزی را که سبب خشمگینی و از دست دادن کنترل خودتان می شود را روی کاغذ بنویسید. این کار سبب می شود عوامل ناراحت کننده کمتر روی شما فشار وارد کنند و ذهن شما آزاد می شود.

معمولا افرادی که در آن ها شاهد وابستگی بیش از حد هستیم از عزت نفس پایین برخوردارند. برای تقویت عزت نفس کافی است به خودتان توجه کنید و نه گفتن را یاد بگیرید. به خواسته های خود توجه کنید و از خود تصویر مثبت داشته باشید.

تنهایی را لذت بخش بدانید و در تنهایی کار هایی را که باعث لذت بردن و آرامش روح و روان است انجام دهید. مثلا کتاب خواندن، گوش دادن به موسیقی، کمک به دیگران و یادگیری چیز های جدید که شما را خوشنود می کند.

دائما به فکر تایید دیگران نباشید و گاهی نه بگویید. لازم نیست همه کارهایتان را مورد تایید قرار دهند زیرا این غیر طبیعی است پس سعی کنید بدون ترس از دست دادن نظر خود را بیان کنید.

معمولا فرد زمانی که اتفاق بدی می افتد به دنبال دلیل است و خود را در نهایت مقصر می داند. احساس گناه سبب می شود فرد در خود خطا های کذب پیدا کند و احساس گناه او بیشتر شود و خود را سرزنش کند.

اگر در اطرافیان شما کسانی هستند که مانند شما بوده اند و حالا توانسته اند بر این حس وابستگی غلبه کنند شما نیز می توانید این کار را انجام دهید و کافی است بخواهید. در این صورت می توانید اعتماد بنفس و شادمانی را به زندگی خود بازگردانید.

نیاز های خود را ارجع بدانید و به آن ها توجه زیادی کنید در بیشتر افراد وابسته شاهد این هستیم که فرد نیاز ها و چیز های مهم خود را نا دیده می گیرد و به دیگران بیشتر از خود توجه می کند.

درمان اختلال وابستگی

ممکن است با راهکار های پیشنهاد شده بتوانید خود را از این تله رها کنید اما معمولا لازم است برای این کار به مشاور مراجعه کنید. بهترین روانپزشک در این راه می تواند به میزان زیادی شما را در این راه یاری کند. مشاور با بررسی میزان وابستگی فرد به او تمرین هایی می دهد که سبب اعتماد بنفس می شود و فرد را قوی می کند و این توانایی را می دهد که اگر فرد در یک رابطه مضر است بتواند از آن بیرون بیاید. معمولا یکی از مراحل زوج درمانی، درمان وابستگی های نا سالم است.

نتیجه گیری

یکی از راه های حفظ رابطه عاطفی رهایی از وابستگی نا سالم است که برای درمان آن نیاز است به مشاوره مراجعه کنیم زیرا وابستگی نا سالم بسیار مخرب بوده و هم احساسات خودمان را خدشه دار می کند و هم طرف مقابل را از ما دور می کند.



دکتر وحید دارابی

دکتر وحید دارابی

روانپزشک و مشاور خانواده
موفق به اخذ دیپلم و ورود به دانشگاه علوم پزشکی در سال 1367 و فارغ التحصیل پزشک عمومی در سال 1375 بودند. در ضمن ورود به دوره رزیدنتی روانپزشکی در سال 1381 و موفق به اخذ بورد تخصصی روانپزشکی در سال 1384 شده اند.

برچسب ها:
مقالات مرتبط
علت راه رفتن در خواب

علت راه رفتن در خواب

اختلال خوابگردی با رفتار پیچیده ای مانند راه رفتن در هنگام خواب مشخص می شود. صحبت‌های بی‌معنی ممکن است گاهی اوقات با این موضوع همراه باشد. این نوع از اختلال معمولاً در اواسط کودکی و نوجوانی رخ می دهد اما می تواند تا بزرگسالی نیز ادامه یابد. به نظر می رسد در عوامل...

اختلال شخصیت اجتنابی یا دوری گزین

اختلال شخصیت اجتنابی یا دوری گزین

تخمین زده می شود که 9 درصد از افراد کشور حداقل با یک اختلال خلقی زندگی می کنند، یک وضعیت سلامت روانی که باعث ناراحتی قابل توجهی می شود و با الگوهای رفتاری یا فکری که بر خلاف هنجارهای فرهنگی است مشخص می شود. یکی از این اختلالات رایج، اختلال شخصیت اجتنابی (AVPD) است. در...

بهترین راه مقابله با افسردگی فصلی

بهترین راه مقابله با افسردگی فصلی

افسردگی یک نوع اختلال خلقی است که با احساس غم و نا امیدی فراوانی همراه است. این اختلال خلقی می تواند تاثیرات منفی بسیاری بر زندگی افراد مبتلا به آن و حتی اطرافیان ان بگذارد. اینگونه افراد عموما اجتماع گریز می شوند و خود را در تنهایی غرق می کنند و دیگر کار های مورد...

پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *