ارتباط بین اعتیاد و خودکشی و عوامل هشدار دهنده آن

ارتباط بین اعتیاد و خودکشی، ارتباطی تنگاتنگی است که بر اساس آمارها افرادی که اعتیاد به مواد مخدر دارند 20 برابر افراد عادی جامعه دست به خودکشی می‌زنند. افزایش خودکشی در میان افرادی که به مواد مخدر و الکل اعتیاد دارند به رابطه مستقیم میان افسردگی و اعتیاد مربوط است. پرداختن به این آسیب اجتماعی رسالتی مهم است. به همین منظور در ادامه به موضوع ارتباط بین خودکشی و اعتیاد می پردازیم. با ما همراه باشید.

تاثیر مصرف مواد اعتیادآور بر خودکشی

مواد اعتیاد آور شامل مخدرها، آرام بخش ها، تحریک کننده ها، آنابولیک استروئیدها هستند که در این بخش ارتباط بین اعتیاد و خودکشی در افراد بررسی خواهیم کرد. شواهد نشان می‌دهد اختلال بین سیستم مواد افیونی و رفتار های خودکشی نشان می‌دهد، در حقیقت هر چقدر میزان مصرف مواد افیونی در افراد بیشتر باشد درصد خودکشی را افزایش می‌دهد. علاوه بر این مصرف مواد اعتیاد آور می‌تواند بر روی افسردگی در فرد تاثیر بگذارد. شاید به طور مستقیم مصرف مواد مخدر بر روی خودکشی تاثیر نگذارد، اما با تاثیر بر عواملی همچون افسردگی باعث افزایش احتمال خودکشی می‌شود. افسردگی و خودکشی شباهت هایی به یکدیگر دارند و افسردگی از یکی مهم دلایل اقدام به خودکشی در افراد است.

آیا خودکشی در معتادان شایع تر است؟

از میان عوامل تاثیرگذار بر خودکشی همواره اعتیاد نقش پررنگ تری داشته است. همچنین عوامل روحی و روانی فرد در زندگی هم می‌تواند، احتمال خودکشی در افراد را بالا می‌برد و بین 12 تا 15 درصد کسانی مواد مخدر مصرف می‌کنند، دست به خودکشی می‌زنند و اگر مشکلات روحی هم داشته باشند احتمال خودکشی در آنها افزایش می‌یابد.

بیشتر بخوانید: تاثیرات مواد مخدر بر روی سیستم بدن

عوامل روحی و روانی موثر بر خودکشی معتادان

عوامل زیادی هستند که بر خودکشی فرد معتاد تاثیر زیادی می‌گذارند، به همین سبب به این عوامل اشاره می‌کنیم:

• افسردگی: از مهم ترین دلایل خودکشی در افراد معتاد است که با افزایش مصرف مواد اعتیاد آور بیشتر شده و احتمال خودکشی را بالا می‌یرد.
• اختلال دوقطبی: کسانی که مبتلا به اختلال دوقطبی هستند اگر دچار اعتیاد به مواد مخدر و الکل شوند، به  دلیل اینکه مواد اعتیاد آور بر روی مغز تاثیر زیادی می‌گذارند می‌توانند باعث تشدید این اختلال شوند.
• استرس های مختلف: استرس و اعتیاد با یکدیگر مانند ارتباط بین اعتیاد و خودکشی، رابطه مستقیم دارند، افرادی که دچار اضطراب و استرس شدید هستند برای کاهش استرس خود از مواد اعتیاد آور و آرامبخش برای کاهش استرس خود استفاده می‌کنند که در نتیجه با افزایش مصرف این مواد به مواد مخدر معتاد می‌شوند.
• اختلال اسکیزوفرنی: همانطور که می‌دانید، این اختلال با توهم همراه است. اگر فردی دچار اسکیزوفرنی باشد با مصرف مواد مخدر توهم این فرد افزایش یافته  وضعیت اختلال او وخیم تر می‌شود.
• اختلال وسواس: می توانیم بگوییم فرد معتاد مورد هجوم رفتار اجباری برای مصرف مواد مخدر است. وسواس و رفتار اجباری رابطه مستقیم با یکدیگر دارند.

بیشتر بخوانید: علت خودکشی در جوانان

نقش خانواده در ارتباط بین اعتیاد و خودکشی

 بسیاری از خانواده ها به جز عوامل ظاهری و جسمی بیمار معتاد، توجهی به نشانه های منجر به خودکشی ندارند. یکی از علل اصلی خودکشی افسردگی است. علاوه بر این اعتیاد بر روابط اجتماعی، خانوادگی، شغلی و اقتصادی فرد اثر منفی می‌گذارد. تمام این عوامل می‌توانتند ارتباط بین اعتیاد و خودکشی را افزایش دهد. اگر کسی فرد را قضاوت کند در این شرایط خانواده باید پشتیبان او باشد.

عوامل هشدار دهنده در ارتباط بین اعتیاد و خودکشی

در این بخش به عوامل هشدار دهنده خودکشی در معتادان می‌پردازیم:

• صحبت کردن درباره مرگ
• صحبت کردن درباره ناامیدی و تیرگی دنیا
• زودرنجی شدید و تحریک پذیری
• صحبت کردن در مورد احساس اسیر شدن و نبودن آزادی
• انزوا و گوشه گیری
• تیره کردن اتاق و علاقه به تاریکی و دوری از روشنایی
• بی خوابی
• دوری از قرارگیری در محل های عمومی و اجتماع گریزی
• افت ناگهانی تحصیلی و بازدهی شغلی
• مصرف بیشتر مواد اعتیاد آور 
• تمایل نداشتن برای بیرون نیامدن و بلند شدن از رخت خواب
• کنار گذاشتن تفریحات و کارهای مورد علاقه 
• عصبی شدن، کلافگی، پریشانی، استرس
• بی پروا و بی ملاحظه شدن

عواملی دیگر هشداردهنده که نشان می‌دهد این واکنش ها گذرا نسبت به ارتباط بین اعتیاد و خودکشی نیست و نیاز به دقت دارد:

• گوشه گیری به شدت زیاد
• گریه کردن زیاد و کنترل نکردن آن
• بی میلی و امتناع نسبت به خوردن غذا
• عصبانیت، پرخاشگری و غم شدید
• بی خوابی یا خوابیدن بیش از حد
• قطع رابطه با تمامی دوستان
• مصرف بیش از حد الکل و مواد مخدر
• بی میلی به کارهای روزمره

اگر در فردی این عوامل را در دیدی احتمالا به خودکشی این فرد پی می‌برید. در مقابل این افراد هیچ وقت سکوت کنید و سعی کنید از حالتی که داخلش قرار گرفته  او را خارج کنیم. وقتی کسی در پی خودکشی قرار می‌گیرد، سعی کنید از او سوال بپرسید. زیرا که با پرسیدن سوال او را قانع می‌کنید کسانی هم هستند که به او اهمیت می دهند . شخصی  که به خودکشی فکر می کند یکی از دلایلش این است که فکر می‌کند کسی به او اهمیت نمی‌دهد.

سوال هایی که می‌توانید از او بپرسید شامل: 

چه مشکلی پیش آمده است؟

از من چه کاری بر می‌اید؟

چه افکاری باعث شده است که به  خودکشی فکر کنی؟

آیا از چه زمانی خودکشی شروع می‌شود؟

(من در کنار تو هستم تا بتوانی به بسیاری از مشکلات غلبه کنی.)

در هر صورت حمایت از این افراد را فراموش نکنید و برای ترک اعتیاد و از بین رفتن افسردگی فرد مورد نظر تلاش کنید.

نتیجه گیری

همانطور که دیدید رابطه معناداری بین اعصاب و خودکشی وجود دارد.مواد مخدر قدرت تفکر فرد را می گیرد و او را دچار افسردگی می‌کند. فرد معتاد نمی‌تواند تصمیم های منطقی و عقلانی بگیرد. همچنین مصرف مواد شیمیایی ممکن است فرد را دچار افسردگی و ناامیدی کند و او را به سمت خودکشی سوق دهد. برای جلوگیری از این موضوع بهتر است که در هر شرایط از فرد معتاد حمایت کرده و به او در مسیر زندگی بهتر کمک کنیم.